Saga Húsafells er löng og oft með þjóðsagnablæ. Elstu heimildir um búsetu á Húsafelli eru í Laxdæla sögu frá því um 1170, en þar er getið um Brand Þórarinsson. Einna frægastur ábúenda að Húsafelli er eflaust Snorri Björnsson (prestur) , en hann bjó þar á árunum 1756-1803. Um hann hafa verið ritaðar bækur og ótal frásagnir eru til af honum og sumar hverjar með miklum þjóðsagnarblæ. Frægar eru kvíarnar sem Snorri hlóð og aflraunasteinninn sem kallaður er Kvíahellan. Bærinn var lengi í alfaraleið milli Norður- og Suðurlands. Var því oft mikil gestanauð eins og kallað var, því að bændum var skylt að veita ferðamönnum beina. Framan af þessari öld hægðist þó um, en árið 1930 var vegurinn yfir Kaldadal lagður og jókst þá umferð, því aðalvegurinn til Norðurlands lá þá um Húsafell í nokkur ár. Kirkjan var upphaflega reist á Húsafelli um 1170 en hún var aflögð árið 1812. Núverandi kirkja var byggð eftir hugmynd Ásgríms Jónssonar listmálara á árunum 1950-1973.
Samantekt á sögu Húsafells á þessari vefsíðu er unnin úr bókinni Húsafell leiðsögn fyrir ferðamenn útgefin af Ferðaþjónustunni Húsafelli árið 1991 sem Gylfi Ásmundsson tók saman.
